دانش امروز حاصل قرنها پرسش، آزمون، خطا و تغییر نگاه انسان به جهان است. در این بخش، داستان ایدهها، کشفها و بحثهایی را دنبال میکنیم که مسیر علم را تغییر دادهاند.
انسان و جامعهآیا برای توسعهیِ علمی نیاز به قهرمان داریم؟ در این جستار، از زوایای علمی – فرهنگی به آن پاسخ میدهیم. چندی پیش در برنامهیِ تلویزیونیِ «چرخ» در جواب همین پرسش گفتم نه، ما احتیاجی به قهرمان نداریم! ظاهراً، در کارگردانی برنامه ظنّ این را بردند که دارم در اهداف آنها اخلال ایجاد میکنم، پس درآمدند …
در این جستار میخواهیم نگاهی کنیم به چیستی فلسفه و چرایی وجود آن، همراه ما باشید. «شیفتهیِ حکمت کسیست که میخواهد آن را به دست آورد.» – ژیل دلوز (۱۹۲۵-۱۹۹۵) جامعه مدرن ساختاری است که یک پایاش در اقتصاد بازار است و پای دیگرش در نظامهای سیاسی دموکراتیک، و نهادهای دانشمحور مستقلی دارند که همواره …
انسان و جامعهاشیائی که در پیرامون محل زندگی ما انسانها حضور دارند همچون سایر انسانها با ما رابطهای معنادار برقرار میکنند. این اشیاء هم بر زندگی و معانی و ارزشهای زندگی ما موثراند و هم متأثر از زندگی و معانی و ارزشهای زندگی ما هستند. گاه این اشیاء واسطهی روابطی میشوند که ما با سایر انسانها برقرار …
انسان و جامعهانسانشناسی ترکیبی از دو موقعیت مشخص است: موقعیت زمانی – مکانی ما. «انسانشناسی به چه کاری میآید» در واقع، طرح چنین پرسشی الزاماً در فضایی مشخص و در چارچوبی متعین امکانپذیر است. بنابراین باید از یکسو از مفاهیمی چون «انسانشناسی ما» و یا «انسانشناسی برای ما» سخن گفت و از سوی دیگر، و همگام با …
انسان و جامعهبرخی از نظریههای علمی به قدری عجیب و دور از ذهن هستند که شاید اگر توسط دانشمندان گفته نشده بود شاید هیچ کسی آن را باور نمیکرد. مثلاً نظریه انبساط جهان؛ نظریهیِ فرگشت؛ یا این نظریه زمینشناسان مبنی بر اینکه قارههای آمریکای جنوبی و آفریقا روزگاری به یکدیگر متصل بودهاند. اما نه تا حالا هیچکسی …
انسان و جامعهچه شد که دایناسورها از زمین برچیده شدند و این اتفاق چه ارتباطی با داستان نمسیس پیدا میکند؟ فرسایش حاصل از وزش باد یا جریان آبی بهروی صخرهها در زمان حیات یک انسان ممکن است به چشم دیده نشود اما با گذشت میلیونها سال میتواند در میان کوهها شکاف های عظیم ایجاد کند. چارلز لایل …
علوم شناختیترومای بیننسلی چیست، از کجا آمده و چه عواملی در آن دخیل است؟ و از همه مهمتر چه ارتباطی با آزادی اراده انسان دارد؟ همهٔ ما کم و بیش به آزادی ارادهٔ آدمی باور داریم. امّا هیچکس بهمان نگفته که حدّ و مرزش کجاست، کجاست که دیگر در برابر وضعیّت تروماتیک قالب تهی میکنیم و …