رفتن به محتوای اصلی
دانش

علم چگونه شکل گرفت؟

دانش امروز حاصل قرن‌ها پرسش، آزمون، خطا و تغییر نگاه انسان به جهان است. در این بخش، داستان ایده‌ها، کشف‌ها و بحث‌هایی را دنبال می‌کنیم که مسیر علم را تغییر داده‌اند.

Treponema pallidumانسان و جامعه

کشف قدیمی‌ترین عامل سفلیس در قاره آمریکا

پژوهشگران با بازسازی ژنوم یک باکتری ۵۵۰۰ ساله از بقایای انسانی در کلمبیا، شواهدی تازه از حضور و تنوع‌یافتگی بیماری‌های شبه‌سفلیس هزاران سال پیش از دوره استعمار اروپا در قاره آمریکا ارائه کرده‌اند؛ کشفی که تاریخ تکامل این پاتوژن را به‌طور چشمگیری به عقب می‌برد. این مطالعه به سرپرستی پژوهشگران University of Lausanne نتای

انسان خردمندانسان و جامعه

نقش پنهان شکار در تحول پوشش گیاهی

اروپا ده‌ها هزار سال پیش، بسیار پیش از آنکه نخستین مزارع شکل بگیرند، صحنه تعامل پیچیده انسان و طبیعت بوده است؛ تعاملی که اکنون شواهد علمی نشان می‌دهد بسیار عمیق‌تر و گسترده‌تر از آن چیزی بوده که پیش‌تر تصور می‌شد. با دانه همراه شوید تا تازه‌ترین یافته‌های علمی درباره نقش انسان‌های باستان در شکل‌دهی طبیعت …

معبد کارناکانسان و جامعه

پیوند شگفت‌انگیز اساطیر و تغییرات زمین‌شناسی

پژوهشی تازه نشان می‌دهد معبد کارناک، یکی از بزرگ‌ترین و مهم‌ترین مجموعه‌های مذهبی جهان باستان، احتمالاً در مکانی ساخته شده که زمین به طور واقعی از دل آب سر برآورده است؛ رخدادی طبیعی که شباهتی چشمگیر با اسطوره‌های آفرینش در مصر باستان دارد و این باور را تقویت می‌کند که انتخاب محل این معبد، فراتر …

فسیلانسان و جامعه

فسیل‌ها دنیای اطلاعات پنهان

پژوهشگران دانشگاه نیویورک با شناسایی هزاران مولکول زیستی در استخوان‌های فسیل‌شده جانوران باستانی نشان داده‌اند که فسیل‌ها فقط بقایای ظاهری نیستند، بلکه اطلاعات دقیقی از تغذیه، بیماری و محیط زندگی موجودات پیشاتاریخی را در خود حفظ کرده‌اند. به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، این پژوهش که نتایج آن در نشریه Nature منتشر شده،

ناپلئون بناپارتانسان و جامعه

بیماری‌های عفونی در ارتش ناپلئون

پژوهشگران انستیتو پاستور با بررسی دی‌ان‌ای باستانیِ به‌جامانده از سربازان ارتش ناپلئون، شواهد مستقیمی از شیوع بیماری‌های عفونی مرگبار در جریان عقب‌نشینی سال ۱۸۱۲ از روسیه به دست آورده‌اند. به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، نتایج این پژوهش که در نشریه Current Biology به چاپ رسید.نشان می‌دهد بیماری‌هایی مانند تب پاراتیفوئی

سلامت روانانسان و جامعه

انسان‌ موجودی برای زندگی در طبیعت،نه جهان مدرن

به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، یک تحلیل تازه از سوی انسان‌شناسان تکاملی، کالین شاو (دانشگاه زوریخ) و دانیل لانگمن (دانشگاه لاگ‌بورو)، استدلال می‌کند که جهان مدرن با سرعتی بسیار بیشتر از توان سازگاری زیست‌شناختی انسان دگرگون شده است. آن‌ها نشان می‌دهند بسیاری از مشکلات سلامتی و فشار روانی مزمن ریشه در ناهماهنگی بنیادی

Hominidaeانسان و جامعه

سرب عامل برتری ما نسبت به نئاندرتال‌ها

به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، پژوهشگران دریافته‌اند که هومینیدهای(Hominidae) باستانی، از جمله انسان‌های اولیه، در دوران کودکی به طور مداوم در معرض سرب قرار داشته‌اند؛ مواجهه‌ای که ردهای شیمیایی آن در دندان‌های فسیلی باقی‌مانده است. آزمایش‌ها نشان می‌دهد این تماس ممکن است به تغییرات ژنتیکی منجر شده باشد که کارکردهای م

شامپانزهانسان و جامعه

واکنش مغز انسان به صدای شامپانزه

به نظر می‌رسد انسان‌ها ردپاهای عصبی باستانی‌ای را حفظ کرده‌اند که به آن‌ها امکان می‌دهد صدای خویشاوندان نخستیِ خود را تشخیص دهند.انسان‌ها فقط صدای یکدیگر را تشخیص نمی‌دهند؛ مغز ما به صداهای شامپانزه‌ها نیز به طور خاص واکنش نشان می‌دهد. پژوهشگران ناحیه‌ای تخصصی در قشر شنوایی یافته‌اند که به آواهای شامپانزه پاسخ متمایزی

شهر عصر برنزانسان و جامعه

شهر عظیم ۳۵۰۰ ساله بر فراز استپ قزاقستان

یک گروه بین‌المللی از باستان‌شناسان به رهبری پژوهشگرانی از UCL بقایای یک سکونت‌گاه عظیم دوران برنز را در استپ قزاقستان کشف کرده‌اند. بیش از ۳۵۰۰ سال پیش، این محوطه احتمالاً به‌عنوان یک مرکز مهم منطقه‌ای برای تولید گستردهٔ برنز عمل می‌کرد؛ تا جایی که در نوع خود یکی از مهم‌ترین مراکز صنعتی این بخش از …

Homo floresiensisانسان و جامعه

فلورنس۵۰ هزار سال پیش؛ انقراض انسان‌های کوچک‌جثه

تحقیقات جدید نشان می‌دهد «هابیت‌ها» ممکن است زمانی منقرض شده باشند که خشکسالی آنها را مجبور کرد با انسان‌های مدرن رقابت کنند. هومو فلورسیِنسیس (Homo floresiensis)، گونه‌ای کوچک‌جثه از انسان‌های اولیه که لقب «هابیت» گرفته، ممکن است حدود ۵۰ هزار سال پیش به دلیل کاهش بارندگی و کم‌شدن شکار، از جمله جانوری به نام استگودون &

سوگیری افزونگی تجمعیCumulative Redundancy Biasعلوم شناختی

فرآیندهای ناهشیار و باورهای افراطی درباره نتایج انتخابات

وقتی دونالد ترامپ در جریان انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۲۰ آمریکا خواستار توقف شمارش آرا شد، موجی از باور به تقلب انتخاباتی در میان مردم شکل گرفت. برخی این ادعاها را در فضای مجازی مطرح کردند و برخی دیگر در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ به ساختمان کنگره یورش بردند. به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، تا کنون …

الگوریتم‌های شخصی‌سازی‌شدهعلوم شناختی

اعتماد‌به‌‌نفس‌ کاذب توسط هدایت دیجیتال

به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، طی گزارشی که در مجله Journal of Experimental Psychology: General منتشر شده است، الگوریتم‌های شخصی‌سازی‌شده ممکن است پنهانی روند یادگیری انسان را مختل کنند و او را (حتی بدون هیچ دانش پیشین از موضوع) به سمت دالانه‌های باریک اطلاعاتی بکشانند. شرکت‌کنندگان در این مطالعه هنگام استفاده از سرنخ