به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، یک متاآنالیز جدید نشان میدهد افراد مبتلا به اختلال ADHD بیشتر از افرادی که این اختلال را ندارند، علائم گوارشی را تجربه میکنند. این پژوهش به سرپرستی محققان دانشکده پزشکی دانشگاه وارویک انجام شده و در ژورنال Attention Disorders منتشر شده است.
پژوهشگران برای رسیدن به این نتیجه، دادههای ۲۳ مطالعه که در مجموع روی بیش از ۱.۹ میلیون نفر انجام شده بود را بررسی کردند. مطالعات از ۱۱ کشور انتخاب شده بودند و شرکتکنندگان، کودکان خردسال تا بزرگسالان را شامل میشد. در این بررسی تنها مطالعاتی وارد شدند که تشخیص کمتوجهی/بیشفعالی یا ADHD در آنها بصورت رسمی و تائید شده بود.
نتایج پژوهش چه بود؟
نتایج نشان داد افراد مبتلا به ADHD در مجموع حدود ۵۰ درصد بیشتر با علائم گوارشی درگیر بودند. این ارتباط برای بعضی مشکلات قویتر بود بطوریکه شانس ابتلا به یبوست تقریبا دو برابر، شانس ابتلا به سندرم روده تحریکپذیر یا IBS حدود ۵۸ درصد بیشتر و شانس بروز بیاختیاری مدفوع بیش از چهار برابر گزارش شد. سوءهاضمه و چند علامت گوارشی دیگر نیز در بسیاری از مطالعات با اختلال کمتوجهی ارتباط نشان دادند.
چرا ADHD و روده ممکن است با هم مرتبط باشند؟
پژوهش انجام شده توسط محققان دانشگاه وارویک هنوز به این سوال، پاسخ قطعی نداده است. یکی از احتمالها به رفتارهایی برمیگردد که افراد دارای ADHD بروز میدهند. برای مثال، بینظمی در وعدههای غذایی یا الگوهای غذایی نامنظم میتواند روی عملکرد دستگاه گوارش اثر بگذارد.
داروهای مورد استفاده برای درمان این اختلال ممکن است بخشی دیگر از این ارتباط را توضیح دهند. برخی از این داروها میتوانند عوارضی مانند یبوست، درد شکم یا تغییر اشتها ایجاد کنند. یکی از محدودیتهای مهم پژوهش این است که در همه مطالعات نمیتوان اثر خود ADHD را از اثر داروها بهطور کامل جدا کرد.
فرضیه دیگر به محور روده-مغز مربوط میشود. پژوهشهای قبلی نشان دادهاند ترکیب باکتریهای روده در برخی افراد مبتلا به ADHD ممکن است متفاوت باشد. این تغییرات میتوانند از مسیرهایی مانند عصب واگ روی ارتباط روده و مغز اثر بگذارند. با این حال، این مکانیسم هنوز قطعی نیست و به مطالعات بیشتری نیاز دارد.
ارتباط به معنای علت نیست
نویسندگان تاکید میکنند این مطالعه نشان نمیدهد که اختلال کمتوجهی/بیشفعالی مستقیما باعث مشکلات گوارشی میشود. نتیجه فقط یک ارتباط آماری را نشان میدهد و هنوز مشخص نیست چه مقدار از این ارتباط به عوامل زیستی، داروها، سبک زندگی یا ترکیبی از این عوامل مربوط است.
با این حال، پژوهشگران معتقدند پزشکان هنگام پیگیری بیماران مبتلا به ADHD بهتر است درباره علائم گوارشی نیز سوال کنند. بهویژه زمانی که این مشکلات بر کیفیت زندگی فرد اثر گذاشتهاند. در موارد پیچیدهتر ممکن است بررسی توسط متخصص گوارش یا متخصص تغذیه مفید باشد.
