رفتن به محتوای اصلی
۲۷ مرداد ۱۴۰۵

علوم پایه

اخبار

شاهدان سبز؛ رازهای صحنه جرم

خزه‌ها، این گیاهان کوچک و کم‌توجه، می‌توانند نقش یک سرنخ دقیق جنایی را ایفا کنند. هر گونه خزه فقط در شرایط محیطی بسیار خاصی رشد می‌کند و به همین دلیل، وجود حتی تکه‌ای بسیار ریز از آن می‌تواند محل حضور یک فرد را مشخص کند. بررسی بیش از ۱۵۰ سال پرونده جنایی نشان می‌دهد که …

علوم پایهزهرا غفوری۳ دقیقه

هیولاهای غول‌پیکر دریایی در آب‌های شیرین

موساسورها(Mosasaurs)خزندگان دریایی عظیمی بودند که بیش از ۶۶ میلیون سال پیش می‌زیستند، اما شواهد تازه نشان می‌دهد آن‌ها تمام عمر خود را در اقیانوس سپری نکرده‌اند. پژوهشگرانی که دندان یک موساسور کشف‌شده در داکوتای شمالی را بررسی کرده‌اند، نشانه‌های قوی‌ای یافته‌اند که برخی از این جانوران در رودخانه‌ها زندگی می‌کرده‌اند.

علوم پایهزهرا غفوری۵ دقیقه

کنترل تعادل میکروبی دهان با شناخت اجتماعات باکتریایی

تمام موجودات زنده برای بقا سازگار می‌شوند و باکتری‌ها نیز از این قاعده مستثنی نیستند. طی دهه‌های گذشته، برخی باکتری‌ها به‌تدریج نسبت به آنتی‌بیوتیک‌ها و مواد ضدعفونی‌کننده پرکاربرد مقاوم شده‌اند و چالش‌های جدی برای پزشکی و سلامت عمومی ایجاد کرده‌اند. درعین‌حال، شمار زیادی از گونه‌های باکتریایی نقشی مفید و گاه حیاتی در

علوم پایهزهرا غفوری۴ دقیقه

از عدد π تا سیاه‌چاله‌ها

فرمول‌های ظریف و هوشمندانه‌ای که سرینیواسا رامانوجان بیش از یک قرن پیش برای محاسبه عدد(π) ارائه کرد، امروز به شکلی غیرمنتظره در قلب فیزیک مدرن دوباره ظاهر شده‌اند. پژوهشگران مؤسسه علوم هند (IISc) دریافته‌اند که همان ساختارهای ریاضی نهفته در این فرمول‌ها، پدیده‌هایی واقعی مانند آشفتگی سیالات، نفوذپذیری مواد و حتی ویژگی‌

علوم پایهزهرا غفوری۴ دقیقه

حسگرهای سرما در بدن؛ از پوست تا اندام داخلی

همه ما این را تجربه کردیم سرمایی که روی پوست حس می‌کنیم با احساسی که هنگام تنفس هوای یخ‌زده یا نوشیدن یک مایع سرد داریم، کاملاً متفاوت است. هر نوع بافت مسیرهای زیستی خاص خود را برای تشخیص تغییرات دمایی فعال می‌کند. این سؤال پیش می‌آید که چرا سرما روی پوست و درون بدن متفاوت …

علوم پایهزهرا غفوری۳ دقیقه

رازگشایی ترکیبات جزایر اقیانوسی از ژرفای زمین

روی کره زمین رازهای متعددی وجود دارد که ما از آنها بی‌خبر هستیم. همچنین این تیله آبی حیات‌بخش که تنها زیستگاه شناخته شده حیات در جهان است که؛ درون خود نیز عجایبی را پنهان کرده است که سرنوشت قاره‌ها، اقیانوس‌ها و حتی حیات ما را رقم می‌زند. سال‌ها پیش کشف نوعی از سنگ‌های آتش‌فشانی در …

علوم پایهزهرا غفوری۷ دقیقه

منشأ پنهان آتشفشان‌های اقیانوسی

فرایندی آهسته و شگفت‌انگیز زیر پای ما دانشمندان زمین‌شناسی فرآیندی بسیار آهسته و غیرمنتظره را زیر سطح زمین شناسایی کرده‌اند که به تغذیه آتشفشان‌های اقیانوسی کمک می‌کند. به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، مقاله ‌ای که در نشریه Nature Geoscienc منتشر شده است.که طی آن پژوهشگران دانشگاه ساوت‌همپتون دریافتند که بخش‌هایی از قار

علوم پایهزهرا غفوری۳ دقیقه

ده نوآوری که می‌تواند شیمی را دگرگون کند

به گزارش پایگاه علمی خبری دانه، وبسایت انجمن صنایع شیمیایی (Society of Chemical Industry-SCI) 19 آبان ماه گزارشی از ده نوآوری دگرگون کننده منتشر کرد. نویسنده این گزارش،استیو رنجر (Steve Ranger) شرح می‌دهد که اتحادیه بین المللی شیمی محض و کاربردی (The International Union of Pure and Applied Chemistry -IUPAC) برای هفتمین

علوم پایهآیدا زمانی۲ دقیقه

پرده‌برداری از جادوی کوانتوم در دستان ما!

کمیته نوبل، پرده از راز برندگان جایزه نوبل فیزیک امسال برداشت و این افتخار را مشترکاً به جان کلارک، میشل اچ. دوورت و جان ام. مارتینز اهدا کرد. کشف شگفت‌انگیز آن‌ها؟ آوردن «تونل‌زنی مکانیکی کوانتومی» و «کوانتیده شدن انرژی» از دنیای ذرات زیراتمی، به مدارهای الکتریکی که به اندازه کافی بزرگ بودند تا در دست …

علوم پایهتیم تحریریه دانه۳ دقیقه

برنهارد ریمان؛ ریاضی دان گوشه گیر!

برنهارد ریمان یکی از پیشگامان ریاضیات در قرن نوزدهم میلادی بود. او در زندگی کوتاه خود ایده هایی اساسی در آنالیز مختلط، آنالیز حقیقی، هندسه دیفرانسیلی، تئوری اعداد و دیگر زمینه ها معرفی نمود. کارهای او در هندسه دیفرانسیلی، پایه های ریاضی نظریه نسبت عام را تشکیل داد. این ریاضیدان آلمانی در سال ۱۸۲۶ در …

علوم پایهتیم تحریریه دانه۳ دقیقه

برترین تصاویر علمی سال 2024

مجله نیچر که از سال ۱۸۶۹ میلادی تاکنون منتشر می‌شود یک نشریه هفتگی جامع بریتانیایی است که در میان پرارزش‌ترین مجله‌های علمی جهان قرار دارد. مجله نیچر به رسم هر سال، از میان میلیون ها تصویر گرفته شده از در دنیای علم، از میان آنها تعدادی را به عنوان تصاویر برگزیده سال 2024 انتخاب کرده …

علوم پایهتیم تحریریه دانه۱ دقیقه

عنصر رادیوم؛ نجات‌دهنده یا مرگبار؟

کشف عنصری جادویی و ناشناخته؛ از به همراه آوردن افتخارات و جوایز بسیار تا به کام مرگ کشاندن بسیاری عنصر شیمیایی رادیوم Radium با نماد Ra هشتاد و هشتمین عنصر در جدول تناوبی مندلیف است که توسط ماری کوری و همسرش پیر کوری در پاریس کشف شد. رادیوم سنگین‌ترین فلز رادیواکتیو است که سفید یا …

علوم پایهتیم رصد دانه۶ دقیقه