رفتن به محتوای اصلی
۲۱ مرداد ۱۴۰۵
بخش مقالات

مقالات

متن‌های بلند، مصاحبه‌ها و گزارش‌هایی که عمر کوتاه خبر را ندارند.

فضا و نجوم

سیاره‌ای برای کشف در منظومه شمسی باقی مانده؟

کشف سیاره جدید در منظومه شمسی یک رخداد بسیار نادر است.اولین سیاره جدید، یعنی اورانوس، در سال ۱۷۸۱ توسط ویلیام هرشل کشف شد. این کشف نشان داد که علاوه بر عطارد، زهره، زمین، مشتری و زحل، سیاره دیگری نیز به دور خورشید در گردش است. مشاهده اورانوس پرسش‌های جدیدی را در ذهن ستاره‌شناسان ایجاد کرد. …

تیم تحریریه دانه۵ دقیقه
انسان‌شناسی و فلسفه علم

گذر زمان یا توهم (قسمت اول)

تجربه زندگی شخصی به ما نشان می دهد که گذشته از دست رفته و آینده نیز وجود ندارد. از گذشته؛ خاطرات ذخیره شده در ذهن به جا مانده و آثاری که به ما نشان می دهد چیزی در زمان قبل تر به وقوع پیوسته است. زمانی که اینک در دسترس نیست. از دیگر سو آینده …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

پانزدهمین جشنواره فارابی با دریافت 2585 اثر به کار خود پایان داد

وحید شالچی معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم در مراسم پانزدهمین جشنواره بین المللی فارابی که در سالن اجلاس سران کشور برگزار شد، گفت: علوم انسانی آینه جامعه است، نه تنها پیشنهاد دهنده راه حل های عقلانی در جهت حل چالش های اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی است بلکه جامعه از طریق علوم انسانی به …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

برگزیدگان پانزدهمین جایزه فارابی معرفی شدند

برگزیدگان این جشنواره در بخش‌های گروه‌های علمی، شخصیت‌های پیشگام و پیشتاز علوم انسانی و اسلامی، محققان برتر بخش بین الملل، جایزه منشور توسعه فرهنگ قرآنی در حوزه پژوهش و آموزش عالی ، تحقیق برتر خارجی، برگزیده جایزه صلح و دوستی و برگزیدگان سایر بخش‌ها معرفی شدند. آثار، شخصیت‌ها و سایر موضوعات برتر بخش داخلی و …

تیم تحریریه دانه۴ دقیقه
علوم پایه

برنهارد ریمان؛ ریاضی دان گوشه گیر!

برنهارد ریمان یکی از پیشگامان ریاضیات در قرن نوزدهم میلادی بود. او در زندگی کوتاه خود ایده هایی اساسی در آنالیز مختلط، آنالیز حقیقی، هندسه دیفرانسیلی، تئوری اعداد و دیگر زمینه ها معرفی نمود. کارهای او در هندسه دیفرانسیلی، پایه های ریاضی نظریه نسبت عام را تشکیل داد. این ریاضیدان آلمانی در سال ۱۸۲۶ در …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

بیست و پنجمین جشنواره تجلیل از پژوهشگران، فناوران و نوآوران

بیست و پنجمین جشنواره تجلیل از پژوهشگران، فناوران و نوآوران برگزیده کشور امروز در دانشگاه شهیدبهشتی برگزار شد. بیست و پنجمین جشنواره تجلیل از پژوهشگران، فناوران و نوآوران برگزیده کشور امروز؛ یک‌شنبه ۲۵ آذرماه همزمان با روز پژوهش در سالن همایش ابوریحان دانشگاه شهید بهشتی با حضور دکتر حسین سیمایی صراف وزیر علوم، تحقیقات

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

حمل اعتماد مردم با واگن‌های ملی

به نقل از زاکانی اولین قطار بومی مترو در دهه فجر به ریل خواهد افتاد. بالاخره پس از 18 سال انتظار، نخستین واگن متروی ساخت داخل ایران به زودی به بهره‌برداری خواهد رسید. تلاش برای بومی‌سازی قطارهای مترو از سال 1388 با هدف ساخت واگن پارس آغاز شد و با توجه به اهمیت بالای ایمنی، …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

رقابت بزرگ فناوری فضایی ایران: تربیت نسل جدید متخصصان ماهواره

مسابقه فناوری ماهواره با همکاری پژوهشگاه فضایی ایران به مدت ۱۲ ماه در سه مرحله‌ی طراحی مفهومی، طراحی جزئی و ساخت نمونه مهندسی اجرا می‌شود. این مسابقه‌یِ ملّی با همکاری پژوهشگاه فضایی ایران در سه مرحله‌یِ اصلی طراحی مفهومی، طراحی جزئی و ساخت نمونه مهندسی اجرا می‌شود. در کنار مسابقه، مجموعه کارگاه‌های آموزشی با تدریس &he

تیم تحریریه دانه۲ دقیقه
اخبار ایران و جهان

سایه‌ی هوش مصنوعی بر جوایز نوبل علمی: دستاوردهای دنیای شیمی چه بود؟

در نوبل شیمی ۲۰۲۴ چه اتفاقی افتاد و جوایز به چه کسانی رسیدند؟ جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۴ درباره پروتئین‌ها است، ابزارهای شیمیایی هوشمند حیات. این‌بار دیوید بیکر (David Baker) بزرگ با دستاوردی که تقریباً انجامش غیرممکن بود، توانست انواع کاملاً جدیدی از پروتئین‌ها را بسازد که پیش‌تر وجود نداشتند. دمیس هسابیس (Demis Hassabis) و

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

پدرخوانده‌ی هوش مصنوعی برنده‌ی نوبل فیزیک ۲۰۲۴

آکادمی سلطنتی علوم سوئد در یک کنفرانس خبری در استکهلم اعلام کرد که جان هاپفیلد و جفری هینتون دو برنده‌ی نوبل فیزیک ۲۰۲۴ هستند. «حدسم این است که بین پنج تا ۲۰ سال دیگر احتمالاً هوش مصنوعی به جایی می‌رسد که می‌تواند کنترل امور را در دست بگیرد،» – هینتون، برنده نوبل فیزیک ۲۰۲۴ برندگان …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
اخبار ایران و جهان

جایزه نوبل پزشکی ۲۰۲۴ به دانشمندان آمریکایی تعلق گرفت

ویکتور امبروس (Victor Ambros) و گری روونکوون (Gary Ruvkun)، دانشمندان آمریکایی، برنده جایزه نوبل پزشکی 2024 به دلیل تحقیقات‌شان در زمینه microRNA شدند. کشف‌های آن‌ها کمک کرد تا دریابیم که چگونه حیات پیچیده روی زمین شکل گرفته و چگونه بدن انسان از انواع گوناگونی از بافت‌ها تشکیل شده است. از همین‌رو، microRNA یا ریزآران‌ا

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه
انسان‌شناسی و فلسفه علم

شیخ معمار که بود و چه کرد؟

در تاریخ علم و ادب ایران، عارفان زیادی بوده‌اند که عمر خود را صرف تحصیل علم و پرورش اندیشه کرده‌اند. یکی از بزرگانی که در این وادی قلم‌ها زده، بهاءالدین محمد بن حسین عبدالصمد عاملی معروف به شیخ بهایی است. کسی که قله‌های علوم زمان خود را یکی پس از دیگری پیمود و خدمات ارزشمندی …

تیم تحریریه دانه۳ دقیقه